---
title: "Van zes kernreactoren draaide er nog één"
date: 2026-08-16
author: "Redactie Stroom-en-gas"
featured_image: "https://stroom-en-gas.nl/wp-content/uploads/2026/08/nw-kerncentrales-koelwater-hitte-stroomprijs.jpg"
categories:
  - name: "Nieuws"
    url: "/category/uncategorized.md"
---

# Van zes kernreactoren draaide er nog één

De grootste kerncentrale van West-Europa heeft zes reactoren. Vorige week draaide er nog één op vol vermogen. Niet door een storing, niet door een staking — door kwallen in de koelwaterpompen. En dat is deze zomer niet eens het opvallendste verhaal over kernstroom in Europa.

## Wat er precies gebeurde

In Grevelingen, het Franse Gravelines net onder de Belgische grens, zoog de centrale zoveel kwallen op dat de reactoren 2, 3 en 4 zijn stilgelegd. Reactor 1 ging terug naar de helft van zijn vermogen, reactor 5 lag al stil voor onderhoud. Alleen reactor 6 bleef op honderd procent. Dat meldt [VRT NWS](https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/11/frankrijk-gravelines-kerncentrale-kwallen/) op basis van Belga.

Reken dat om naar geleverd vermogen en je houdt ongeveer een kwart van de centrale over. Uitbater EDF benadrukt dat er geen enkel veiligheidsprobleem is, en dat klopt ook — het gaat puur om productie. Precies een jaar geleden gebeurde hetzelfde in Grevelingen: vier reactoren vielen automatisch uit, en de laatste hing pas na een dag of tien weer aan het net.

## En dat was niet het ergste van deze zomer

Wat er in Midden-Europa gebeurde is een categorie groter. Uit [de reportage van VRT NWS over het laagwater](https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/02/droogte-donau-wrakken/) in de Donau en de Rijn:

- De kerncentrale van Paks in Hongarije viel voor het eerst in 44 jaar volledig stil. De Donau stond in Boedapest nog 23 centimeter hoog; er was simpelweg te weinig koelwater. Paks is de enige kerncentrale van het land en levert normaal zo’n 40 procent van de Hongaarse stroom.
- De Hongaarse overheid vroeg mensen om elektrische auto’s niet in de piekuren te laden en airco’s uit te zetten. Grootverbruikers die zich niet aan beperkingen houden, kunnen worden afgesloten.
- In Roemenië gingen meerdere reactoren van Cernavoda uit veiligheidsoverwegingen uit. De premier hield rekening met stroomonderbrekingen van één tot twee weken.
- In Servië draaide de waterkrachtcentrale bij Djerdap nog op 20 procent, en raakten ook de koelsystemen van de kolencentrales in Kostolac ontregeld.

De Rijn tikte vlak voor dat weekend 25 centimeter aan, met de kans op het laagste niveau sinds de metingen in 1880 begonnen.

## Wat dit met jouw rekening doet

Nederland is geen eiland op de stroommarkt. We hangen aan Duitsland, België, Noorwegen, Denemarken en het Verenigd Koninkrijk. Valt er elders in het net veel vermogen weg terwijl de vraag door de hitte juist stijgt, dan loopt de prijs op de dagmarkt op — ook bij ons, ook als hier niets aan de hand is.

Wat je daarvan merkt, hangt volledig af van je contract:

- **Vast tarief.** Je merkt er niets van tijdens de looptijd. Je merkt het bij het aflopen van je contract, want een leverancier die duur moest inkopen prijst dat door in het volgende aanbod.
- **Variabel tarief.** Je merkt het met een vertraging van maanden, via de periodieke aanpassing.
- **Dynamisch contract.** Je merkt het diezelfde week, per uur. Dat kan gunstig zijn, want dit is ook het seizoen van de [negatieve stroomprijzen in het weekend](/negatieve-stroomprijzen-weekend/). Maar het werkt twee kanten op, en dit is de kant waar de meeste mensen niet aan denken. Of dat contract bij jou past, hebben we uitgerekend in [wanneer een dynamisch energiecontract loont](/dynamisch-energiecontract-wanneer-loont-het/).

## Wat ons hieraan opvalt

Kernenergie wordt in het Nederlandse debat verkocht als de betrouwbare optie: hij draait ook als het niet waait en de zon niet schijnt. Dat klopt. Maar “onafhankelijk van wind en zon” is iets anders dan “onafhankelijk van het weer”, en dat verschil verdwijnt in vrijwel elke discussie.

Een kerncentrale is voor zijn koeling afhankelijk van een rivier of een zee. Staat de rivier te laag, is het water te warm om terug te mogen lozen, of zit de inlaat vol kwallen — dan gaat het vermogen omlaag, precies in de weken waarin de vraag naar stroom piekt. Dat is geen argument tegen kernenergie. Het is wel een argument tegen het idee dat één techniek je van weersafhankelijkheid verlost.

En het praktische punt: het incident in Grevelingen was vorig jaar ook al raak, en de kwallen komen volgens deskundigen door warmer zeewater alleen maar vaker. Dit is dus geen eenmalige pech maar een terugkerende zomerpost. Loopt je contract binnenkort af, houd er dan rekening mee dat de inkoopprijzen van augustus meewegen in wat je in het najaar krijgt aangeboden — [energie vergelijken](/energie-vergelijken/) doe je in dat geval liever iets te vroeg dan te laat.