--- title: "Zonnestroom: 23,4% van het jaarverbruik" date: 2026-10-27 author: "Redactie Stroom-en-gas" featured_image: "https://stroom-en-gas.nl/wp-content/uploads/2026/10/zonnestroom-hero.jpg" categories: - name: "Nieuws" url: "/category/uncategorized.md" --- # Zonnestroom: 23,4% van het jaarverbruik De Nederlandse zonnestroomproductie was in 2025 gelijk aan **23,4%** van het elektriciteitseindverbruik: CBS telde **25.881 GWh** zonnestroom, Eurostat **110.386 GWh** eindverbruik (voorlopig). Bijna een kwart van het jaarverbruik, geproduceerd door meer dan drie miljoen installaties op daken en velden. Een vergelijking van productie met verbruik, geen herkomstverdeling — maar een getal om bij stil te staan. Dit stuk zet de cijfers op een rij per provincie, laat met een checker zien hoe jouw provincie erin zit, en gaat over de vraag die vanaf nu op iedere zonnepanelenrekening komt: de [salderingsregeling](https://www.rijksoverheid.nl/themas/klimaat-milieu-en-natuur/energie-thuis/salderingsregeling) stopt per 1 januari 2027. Voor wie zijn daken al had: het leuke nieuws is niet meer de enige kant op. **23,4%**zonnestroom ten opzichte van het elektriciteitseindverbruik (beide 2025; Eurostat voorlopig) **3.313.355**zonnestroominstallaties in Nederland, peildatum 31-12-2025 (CBS) **29,4 GWp**opgesteld vermogen, ruim vier keer zoveel als eind 2019 (CBS) Wat Nederland verbruikt, en wat de zon levert zonnestroomproductie: 23,4% van het eindverbruik rest van het eindverbruik: 76,6% De zonnestroomproductie van 2025 (CBS, 25.881 GWh) is gelijk aan 23,4% van het elektriciteitseindverbruik van 2025 (Eurostat, 110.386 GWh, voorlopig). Dit is een vergelijking van productie met verbruik, geen herkomstverdeling van de verbruikte stroom. ## Drie miljoen keer zon op een Nederlands dak Er staan inmiddels 3.041.895 installaties op woningen, op een totaal van 3.313.355. De rest draait op bedrijfsdaken en zonneparken. Ter vergelijking: Nederland telde in 2025 ongeveer 8,4 miljoen huishoudens. Reken je alleen al de woningsinstallaties door, dan hangt op ruim een derde van de huishoudens zonnestroom. Die panelen produceerden samen 25.881 GWh in 2025. Om dat te begrijpen: een gemiddeld huishouden verbruikt rond de 2.450 kWh per jaar (CBS-richtcijfer). De zonnestroom van 2025 komt overeen met het jaarverbruik van ongeveer 10,6 miljoen huishoudens — meer dan er in Nederland zijn. Maar het aandeel van het verbruik is het sterkere getal, want daarmee meet je zonnestroom tegen de echte opgave. Zet 25.881 GWh naast 110.386 GWh en het verhaal wordt in één balk zichtbaar. ## Van 7,2 naar 29,4 GWp in zes jaar Eind 2019 stond er 7,2 GWp aan zonnestroom en produceerde Nederland 5.399 GWh van de zon. Daarna ging het snel: eind 2024 was het vermogen bijna vier keer zo hoog. De stijging van 2024 naar 2025 — nog 1,4 GWp erbij — klinkt bescheiden tegen die jaartallen, maar zet wel een nieuw record neer. Let wel: de groei komt steeds minder van woningen. Woningen voegden in 2025 zo’n 0,5 GWp toe; bedrijfsdaken en parken de twee derde rest. Dat is geen toeval, maar beleid dat doorwerkt — daaronder meer over de salderingsregeling die de daken-afweging per 2027 verandert. Opgesteld zonnestroomvermogen in GWp, eindstand per jaar (CBS) **2019**7,2 **2024**28,0 **2025**29,4 Alles opgeteld: woningen, bedrijven en parken. Bron: CBS 85005NED. 2023 en eerder zijn in deze figuur weggelaten; de vergelijking 2019–2024–2025 toont de trend. ## Brabant op alles, maar het Noorden bouwt op het veld Noord-Brabant leidt vrijwel elke lijst: 494.735 installaties op woningen — net boven Zuid-Hollands 479.055 — plus het grootste vermogen (4.998 MWp) en de hoogste productie (4.422 GWh). Brabant voert hier de ranglijst in woningsinstallaties, opgesteld vermogen en productie. Interessanter is de scheidslijn die eronder ligt: hoeveel van het opgestelde vermogen in grote veldsystemen zit. In Drenthe is dat 50,2%, in Groningen 49,3% en in Flevoland 39,1%. Zuid-Holland komt op 7,0% en Noord-Holland op 7,5%. Landelijk is het veld-aandeel 21,1%. Het Noorden en Flevoland bouwen veld, de Randstad hangt daken op. Eerlijke kanttekening bij dit cijfer: CBS publiceert de dak-versus-veld-split per provincie niet volledig, maar het aandeel groot-op-veld is per provincie wél bekend — en dat onderscheidt de provincies scherp genoeg. Wie in het Noorden over land loopt, ziet dezelfde ranglijst die de cijfers tekenen. Twee provincies, twee Nederlanden: aandeel groot-op-veld in het vermogen (CBS, eind 2025) **Zuid-Holland**7,0% van het vermogen staat op het veld · 479.055 daken: de provincie van het dak **Drenthe**50,2% van het vermogen staat op het veld · 123.867 daken: de provincie van het park Veld = installaties groter dan 15 kWp op het veld (CBS 85005NED). Landelijk is het veld-aandeel 21,1%. CBS publiceert de dak-versus-veld-split per provincie niet volledig. ## Rekent jouw provincie mee? Kies je provincie en zie wat de zon daar in 2025 deed: het aantal installaties op woningen, het totale opgestelde vermogen en hoeveel jaarverbruik van huishoudens dat dekt. De slotzin per provincie is het veld-aandeel: hoeveel van het vermogen in grote veldsystemen staat, tegenover 21,1% landelijk. Zonnestroom per provincie · CBS 2025 · rekent in je browser Kies je provincie (of heel Nederland) — kies een provincie —Heel Nederland Bekijk de cijfersKies eerst een provincie. installaties op woningen (eind 2025) opgesteld vermogen in totaal (MWp) zonnestroom geproduceerd in 2025 (GWh) huishoudens-jaren elektriciteit (à 2.450 kWh per huishouden per jaar, CBS-richtcijfer) Bron: CBS 85005NED, peildatum 31-12-2025; cijfers over 2025 nader voorlopig. Huishoudens-equivalent: 2.450 kWh per huishouden per jaar (CBS-richtcijfer); het geeft jaarlijkse energie gelijk, geen continue levering. ## De salderingsregeling stopt: wat betekent dat voor jouw panelen? Wie nu nog zonnepanelen koopt of heeft, saldeert in 2026 voor het laatst. Vanaf **1 januari 2027** verdwijnt de regeling in één keer: teruggeleverde stroom wordt niet meer volledig weggestreept tegen je eigen verbruik. In plaats daarvan betaalt je leverancier een terugleververgoeding en mag hij terugleverkosten in rekening brengen. Wat je krijgt, is vastgelegd en tegelijk flexibel. Tot 1 januari 2030 bedraagt de terugleververgoeding minimaal 50% van het kale leveringstarief, legt de [Rijksoverheid](https://www.rijksoverheid.nl/themas/klimaat-milieu-en-natuur/energie-thuis/salderingsregeling) vast. Leveranciers mogen terugleverkosten rekenen, maar die zijn begrensd tot hun kosten van verwerking en staan onder toezicht van de ACM. En let op: terugleverkosten bestaan al vóór 2027 — sommige contracten rekenen ze nu al. Hoeveel het uiteindelijk oplevert, verschilt per leverancier. Greenchoice kondigde begin 2025 als eerste zijn voorwaarden aan; andere aanbieders volgden met tarieven die flink uit elkaar liggen. De enige betrouwbare lijst staat op je eigen rekening en in de voorwaarden van je eigen contract. Daar zit meteen de handeling voor vanavond: kijk op je laatste rekening wat je nu per kWh teruglevert, of er al terugleverkosten op staan, en wat je leverancier vanaf 2027 belooft. Leveranciers sturen die nieuwe voorwaarden actief rond — en wie ze niet aanpast, zit met een verdeling die hij nooit heeft gekozen. Terugleveren, vóór en na 1 januari 2027 **Tot eind 2026**Salderen: teruggeleverde stroom gaat tegen je eigen afname af — tot aan die afname. Lever je meer terug dan je verbruikt, dan betaalt je leverancier daar een vergoeding voor. **Vanaf 2027**Een terugleververgoeding van je leverancier, waar hij terugleverkosten tegenover mag zetten. Wat overblijft, hangt af van je contract. ## De keerzijde: een vol dak is geen leeg net Dit verhaal heeft een prik. Op zonnige zondagen in de lente en zomer produceert Nederland op piekmomenten meer stroom dan het nodig heeft. Die pieken zakken inmiddels regelmatig door tot [negatieve stroomprijzen](https://stroom-en-gas.nl/negatieve-stroomprijzen-weekend/), en op de plekken waar veel zonnestroom samenkomt wacht het net op versterking. Op zo’n piekmiddag is een teruggeleverde kWh minder waard dan op een winteravond. Zolang er gesaldeerd wordt, vangt de verrekening het prijsverschil grotendeels op — al kent een dynamisch contract ook nú al een eigen terugleverprijs. Vanaf 2027 drukt het verschil rechtstreeks op de terugleververgoeding die je leverancier aanbiedt. Wie zijn eigen zonnestroom zelf opneemt — verbruik verplaatsen naar de middag — ontloopt het verschil het meest. Op onze eigen site volgen we waar het net klem zit en hoe je dan verder komt: het register over [netcongestie helpt je een adviseur vinden](https://stroom-en-gas.nl/netcongestie-register-aanbieder-kiezen/). Eerlijk is: het zegt niets over jouw eigen aansluiting, dat moet een nulmeting op locatie uitwijzen. Wat een piekmiddag doet **Zonnige middag**Millioenen daken leveren tegelijk: de prijs zakt richting nul of eronder **Winteravond**Geen zon, vol verbruik: het net draait op centrales en import **Gebruik maken van**Wie zijn eigen zonnestroom zelf opneemt (denk aan verbruik verplaatsen), ontloopt het verschil ## Van provincie tot rekening in drie stappen 1. **Kies je provincie in de checker**Zie hoeveel installaties, vermogen en productie jouw provincie bijdraagt en hoeveel van het vermogen op het veld staat. 2. **Check je terugleverbedrag**Staat op je rekening of in je contract, samen met eventuele terugleverkosten. Vanaf 2027 is dat het cijfer dat je paneelopbrengst waardeert. 3. **Vergelijk je verbruik met je opbrengst**Een gemiddeld huishouden verbruikt rond 2.450 kWh per jaar. Hoe het gemiddelde per gemeente verschilt, lees je op onze [verbruikspagina’s per gemeente](https://stroom-en-gas.nl/verbruik/) — een gemeentegemiddelde, geen voorspelling voor jouw adres. Wil je weten wat je totale rekening doet met je nieuwe verbruik of een andere leverancier? De [energiekosten calculator](https://stroom-en-gas.nl/energiekosten-calculator/) rekent je stroom en gas door — teruglevering vanaf 2027 laat hij buiten beschouwing. En wie een contract met fluctuerende prijzen overweegt, leest wanneer dat loont bij ons stuk over het [dynamische energiecontract](https://stroom-en-gas.nl/dynamisch-energiecontract-wanneer-loont-het/). ## Vragen die bij deze cijfers horen Hoeveel procent van de Nederlandse stroom is zonnestroom?In 2025 produceerde Nederland 25.881 GWh zonnestroom (CBS, nader voorlopig). Het elektriciteitseindverbruik van datzelfde jaar kwam volgens Eurostat op 110.386 GWh (voorlopig). De zonnestroomproductie is gelijk aan 23,4% van dat eindverbruik — een vergelijking van productie met verbruik, geen herkomstverdeling. Beide bronnen kunnen de cijfers nog bijstellen. In welke provincie staan de meeste zonnepanelen?Op woningen staat Noord-Brabant bovenaan met 494.735 installaties, net boven Zuid-Holland (479.055). Op vermogen leidt Brabant ook, met 4.998 MWp. Het veld-aandeel scheidt het Noorden van de Randstad: Drenthe 50,2% van het vermogen op het veld, Zuid-Holland 7,0%. Stop de salderingsregeling echt per 1 januari 2027?Ja. De regeling wordt per die datum in één keer afgeschaft. Vanaf 2027 geldt een terugleververgoeding die tot 1 januari 2030 minimaal 50% van het kale leveringstarief bedraagt, en leveranciers mogen terugleverkosten rekenen tot hun verwerkingskosten. De precieze voorwaarden verschillen per aanbieder. Loont het in 2026 nog om zonnepanelen te kopen?De terugverdientijd wordt zonder saldering langer en hangt af van je verbruikspatroon, je terugleververgoeding vanaf 2027 en de prijs die je nu betaalt. Wie vooral overdag verbruikt of zijn verbruik kan verschuiven, heeft het meeste voordeel. Een algemene ja-of-nee past niet op één situatie. 3,3 miljoen installaties: zonnestroomproductie gelijk aan bijna een kwart van het jaarverbruik. Of jouw provincie mee rekent, zie je in de checker. [Naar de provincie-checker](#rekenhulp)